همراه با تولد هر سازمانی، مدل کسبوکار آن نیز متولد میشود. این، نشاندهنده ضرورت توجه به طراحی آگاهانه مدلهای کسبوکار است. استراتژیستها باید بدانند مدل کسبوکار یک سازمان چیست؟ تا بتوانند چالش سازمان در تعامل با محیط را درک کرده، برای گذر از آن استراتژی مناسب را فرموله کنند. افراد کارآفرین باید خود را به ابزار ترسیم و طراحی مدل کسبوکار مجهز کنند تا بتوانند تراوشات ذهنی خود را در قالبی درآمدزا قرار دهند، تا بتوانند سرمایهگذاران را قانع کنند و نوآوریهای خود را به سرانجام برسانند. در صورتی که نوآوریهای فناورانه، پروژههای ارائه محصول جدید به بازارهای فعلی و نیز ارائه محصولات فعلی به بازارهای جدید با طراحی مدل کسبوکار مناسب همراه نشوند، همگی به شکست خواهند انجامید. کتاب خلق مدل کسب و کار ابزاری را در دست شما میگذارد تا از آن طریق بتوانید با استفاده از رویکردی نوین در مدیریت به نام «رویکرد طراحی» با ترسیم و طراحی مدل کسبوکار به خلقی نوآورانه دست بزنید و سازمان خود را متحول کنید.
-
درباره کتاب خلق مدل کسب و کار
از میان تمام کتابهایی که درباره مدل کسبوکار نوشته شدهاند، کمتر کتابی به اندازه کتاب خلق مدل کسب و کار نوشته استروالدر به شهرت جهانی رسیده است. به زبان ساده، و با استفاده از روشهای خلاقانه و جدید مباحث مرتبط با مدلهای کسبوکار را عنوان کرده است. مدل کسبوکار یکی از مهمترین مفاهیم اصلی در موفقیت مؤسسات و سازمانهای بزرگ است. و نقش اساسی در تعیین میزان موفقیت یک کسبوکار دارد.
او در این کتاب ابزاری به نام Business Model Canvas یا بوم مدل کسب و کار را مطرح کرده و به کارآفرینان و تحلیلگران کسب و کار پیشنهاد میکند به کمک این ابزار، بخشهای مختلف مدل کسب و کار و ارتباط آنها با یکدیگر را به شیوهای ساده و کاربردی، ترسیم و بررسی کنند. کتاب خلق مدل کسب و کار، با طرح ۹ سوال، به ما کمک میکند که تصویر شفافتری از سه بخش اصل کسبوکارمان، بهدست بیاوریم.
اولین سوال:
اولین سوال اساسی در مدل کسبوکار این است که مشتریان محصول و یا خدمات تولیدی مؤسسه، چه کسانی هستند؟ چه ویژگیها، نیازها و علائقی دارند. تعیین مشتریان و ویژگیها، نیازها و مسائل آنها برای طراحی مدلی که بتواند ارزشی برای مشتریان خلق کند و در صحنه اقتصاد و رقابت موقعیتی بیابد، اولین قدم اساسی در طراحی مدل کسب و کار است.
سوال دوم:
مؤسسه برای مشتریان مزبور چه ارزشی خلق و ارائه میکند که موجب جذب آنها میشود. بدون خلق و ارائه ارزش مناسب که نیازی از مشتری و یا مسئلهای از او را حل کند دلیلی برای جذب مشتری وجود ندارد.
سوال سوم:
از چه کانال یا کاناهایی مشتریان از ویژگیها و ارزشهای محصول و خدمات مؤسسه آگاه میشوند. دسترسی و خرید محصول و خدمت برای آنها فراهم میشود. و بالاخره محصول و خدمت به مشتری تحویل داده و در رفع مشکلات مشتری بعد از خرید به او کمک میشود. پاسخ به این سئوال مهم است. زیرا اگر محصول و خدمت تولیدی بسیار با ارزش باشد. ولی مشتریان از آن اطلاع نیابند و یا برای خرید به آن دسترسی نداشته باشند. و یا بعد از خرید در استفاده از آن با مشکل مواجه شوند، فروش محصول، موفق نخواهد بود.
سوال چهارم:
چهارمین سوال اساسی مربوط به چگونگی ایجاد ارتباط با مشتریان است. ارتباط با مشتریان به منظور مطلع کردن مشتری در جریان خرید، راهنمایی او پس از انجام خرید و یا کمک به او در حل مسائل بهرهبرداری از محصول و خدمت است.
سازمان های موفق برای این ارتباط و ایجاد اطمینان خاطر برای مشتری و رفع نیازهای او در فهم محصول و استفاده بهتر از آن راهکاری می اندیشند. این ارتباط از نوع ارتباط مستقیم شخصی تا ارائه یک دستورالعمل ساده و روشن برای نحوه استفاده از محصول میتواند تغییر کند. ولی درهرصورت تبیین چگونگی ایجاد ارتباط با مشتری برای جذب، حفظ و افزایش فروش به مشتریان ضروری است. و باید در مدل کسب و کار تبیین شود.
سوال پنجم:
پنجمین سوال اساسی مربوط به چگونگی کسب درآمد است. وقتی محصول یا خدمت با ارزشی بدست مشتریان میرسد و آنها علاقمند به خرید و استفاده از آن هستند، چگونگی قیمتگذاری و روش کسب درآمد از مشتری مهم میشود. روش کسب درآمد میتواند بسته به نوع کالا یا خدمات ارائه شده متفاوت باشد. نظیر فروش حقمالکیت، اجاره و یا کسب درآمد بر حسب میزان استفاده. در مدلهای کسبوکار روشهای مختلفی برای کسب درآمد مطرح شده که هریک برای محصول یا موقعیت خاصی میتواند مناسبتر باشد. در برخی از مدلهای کسبوکار استراتژی خروج از کسبوکار و فروش دستاوردهای آن در یک مقطع خاص برای کسب درآمد مطرح میشود.
سوال ششم:
سوال ششم در مدل کسب و کار مربوط به فعالیتهای کلیدی جهت ایجاد و ارائه ارزش به مشتریان است. این فعالیتها تدارک، تولید، در دسترس مشتری قراردادن، ایجاد ارتباط با مشتری، حل مشکل مشتری و دریافت وجه از او را شامل میشود. فعالیتهای کلیدی بسته به نوع محصول و یا خدمت تولید و ارائه شده و نیز کانالهای توزیع متفاوت خواهد بود. ولی تبیین و طراحی انجام درست آنها بسیار مهم و ضروری است تا اولا تولید و ارائه ارزش موردنظر عملی شود. ثانیا منابع و امکانات مورد نیاز برای انجام آنها تعیین شود.
سوال هفتم:
سوال اساسی هفتم در مدل کسب و کار آن است که آیا لازم است تمام فعالیت های کلیدی توسط مؤسسه انجام شود یا مناسب است که بخشی از آن برون سپاری شود و توسط افراد یا مؤسسات دیگر انجام پذیرد. با توجه به وجود مؤسساتی که تخصص و تمرکز در انجام برخی از فعالیت ها را دارند، انجام آن فعالیت ها توسط مؤسسات مزبور مقرون به صرفه تر است. به عنوان مثال شرکت هایی با شبکه های توزیع مویرگی می توانند فعالیت توزیع را برای تولید کنندگان با محصولات محدود بهتر و ارزانتر انجام دهند. یا تولید برخی قطعات یک محصول توسط تولیدکنندگان ویژه که تخصص و تمرکز در تولید آن قطعات دارند، بهتر انجام می گیرد.
سوال هشتم:
سوال هشتم در مدل کسبوکار مربوط به منابع مهم لازم برای انجام فعالیتهای کلیدی است. منابع کلیدی اعم از منابع فیزیکی، نظیر خطتولید، منابع معنوی نظیر شهرت، منابع انسانی و یا مالی برای انجام موفقیتآمیز فعالیتها مهم است. تعیین منابع مهم و روش تأمین آنها برای پیادهسازی موفقیتآمیز مدل کسبوکار ضروری است.
سوال نهم:
آخرین سوال که در کتاب خلق مدل کسب و کار در مورد آن بحث میشود، ساختار هزینههای مدل است. در یک مدل کسبوکار موفق طبعا درآمدها از هزینهها بیشتر خواهد بود. بررسی ساختار هزینهها و چگونگی کاهش آنها بخش مهمی از مدل کسب و کار است. بررسی هزینهها و تجزیه و تحلیل آنها میتواند بر پاسخ به سئوالات قبلی نیز اثرگذار باشد.
بوم مدل کسب و کار
موضوع اصلی کتاب طراحی بوم مدل کسب و کار است. بوم مدل کسب و کار، زبانی مشترک برای توصیف، مصورسازی، ارزیابی و تغییر مدلهای کسبوکار است. بوم مدل کسبوکار از نه بخش اصلی تشکیل شده است:
- بخش مشتریان: مشتری چه کسی است؟ به چه چیزی فکر میکند؟ چه چیزی را میبینید؟ چه احساسی دارد؟ چه میکند؟
- ارزش پیشنهادی: چه چیزی در خصوص محصول یا خدمت ما برای مشتریان ارزشمند و مجابکننده است؟ چرا مشتریان محصول ما را میخرند و استفاده میکنند؟
- کانالهای توزیع: چطور این ارزش پیشنهادی تبلیغ، فروخته و تحویل میشوند؟ چرا؟ آیا چنین کاری فایده دارد؟
- ارتباط با مشتریان: چگونه میتوان با مشتریان تعامل داشت؟
- جریان درآمدی: کسب و کار چطور از ارزش پیشنهادی کسب درآمد میکند؟
- فعالیتهای اصلی: کسب و کار چه فعالیتهای استراتژیکی را به شکل منحصربهفرد انجام میدهد تا محصول یا خدمت خود را به مشتریان ارائه دهد؟
- منابع کلیدی: کسب و کار برای رقابت باید چه منابع استراتژیک منحصربهفردی در اختیار داشته باشد؟
- شرکای کلیدی: شرکت برای تمرکز بیشتر روی فعالیتهای کلیدی خود چه کارهایی را میتواند انجام ندهد؟ (به دیگران واگذار کند)
- ساختار هزینه: محرکهای اصلی هزینهای کسب و کار چه هستند؟ و چطور به درآمد متصل میشوند؟
ارزیابی مدل کسبوکار بسیار مهم و حائز اهمیت است. و نگاه به اجزای آن به صورت جزئی میتواند راهی درست و هوشمندانه برای ارائهی ایدههای جدید و خلاقیت باشد. براساس عقیده نویسندگان کتاب، برای ارزیابی مدل کسبوکار استفاده از ترکیب تحلیل کلاسیک سوآت مفید و موثر است. با استفاده از آن میتوان قوتها، ضعفها، فرصتها و تهدیدات هر مدل کسبوکار را بررسی و میزان آنها را ارزیابی کرد.
-
شرحی بر بخش های کتاب خلق مدل کسب و کار
کتاب خلق مدل کسب و کار به پنج بخش تقسیم شده است :
- ۱) طراحی بوم مدل کسب و کار: ابزاری برای توصیف، تحلیل و طراحی مدلهای کسب و کار
- ۲) الگوهای مدل کسب و کار براساس مفاهیم توسعه داده شده توسط متفکران پیشرو عرصه کسب و کار
- ۳) تکنیک ها برای کمک به طراحی مدل کسب و کار
- ۴) استراتژی از نگاه مدل کسب و کار
- ۵) فرآیندی عمومی برای کمک به طراحی مدل کسبوکار. که تمامی مفاهیم، تکنیکها و ابزار های خلق مدل کسبوکار را به یک دیگر پیوند میدهند.
- آخرین بخش دورنمایی از پنج موضوع در حیطه مدل کسب و کار برای بررسی های آتی ارائه می دهد.
- در نهایت سخن آخر، نگاهی به فرآیند تهیه کتاب خلق مدل کسب و کار می پردازد.
-
درباره نویسنده
الکساندر استروالدر
الكساندر استروالدر در سال 1974 در سنت گالن متولد شد. در سال 2000 در دانشگاه لوزان در رشته علوم سیاسی در مقطع کارشناسی ارشد فارغالتحصیل شد.
در سال 2004 دکترای خود را در سیستمهای اطلاعات مدیریت در دانشگاه لوزان برای پایاننامه دکترای «هستی شناسی مدل کسب و کار» دریافت کرد.
استروالدر در سال 1999 اولین شرکت نوپای خود را با نام Netfinance.ch تأسیس کرد. شرکتی در تجارت و سرمایهگذاری آنلاین، که متمرکز بر سواد مالی بود. در آن زمان او همچنین روزنامهنگار تجارت شرکت Bilanz و محقق همکار در دانشگاه لوزان بود. الكساندر اوستروالدر در طی تحقیقات دكترا، تحقیقات فشردهای را در زمینه مدلسازی تجارت به روش عملی انجام داد. این تحقیقات برای او بسیار الهام بخش بود.
این امر همچنین منجر به ایجاد دو شرکت تازه تاسیس میشود: BusinessModelDesign.com ، که در سال 2006 تاسیس شد. و خدمات مشاوره ای Strategyzer. هر دو شرکت هنوز هم وجود دارند و بسیار موفق هستند.
در سال 2010 الكساندر استروالدر همراه با ایو پیگنور كتابی را منتشر كرد به نام خلق مدل کسب و کار. این کتاب همه چیز در مورد یادگیری نحوه ساخت مدل های تجاری مناسب و پیشنهادهای ارزشمندی است که میفروشد. این کتابی است که با حضور 470 تمرینگر از 45 کشور مختلف به طور مشترک ساخته شده است. کتاب خلق مدل کسب و کار با فروش بیش از یک میلیون نسخه به 30 زبان به موفقیت چشمگیری دست یافت.
-
برشی از متن کتاب
باور ما این است که مدل کسبوکار را میتوان به بهترین شکل ممکن از طریق نه جزء سازنده اساسی تشریحنمود. این نه جزء منطق چگونگی کسب درآمد یک شرکت را نشان میدهند. این اجزا، چهار حیطه اصلی یک کسب و کار را پوشش میدهند: مشتریان، ارزش پیشنهادی، زیرساخت و پایداری مالی. مدل کسبوکار، شبیه به طرحی کلی برای استراتژی عمل میکند تا استراتژی از طریق ساختارها، فرآیندها و سیستم های سازمانی پیاده سازی شود.
تابلوی طراحی مدل کسبوکار شبیه بوم نقاشی یک هنرمند است. هنگامی که یک هنرمند شروع به نقاشی میکند، اغلب یک ایده مبهم (نه یک تصویر دقیق) در ذهن خود دارد. او عادت ندارد که کار خود را از یک گوشه بوم آغاز و آن را با ترتیبی مشخص ادامه دهد. بلکه او کار را از جایی که فکرش الهامبخش آن است، آغاز کرده و به صورت ذاتی نقاشی را میکشد. پابلو پیکاسو در این زمینه میگوید: «من کار خود را با یک ایده آغاز میکنم، سپس این ایده تبدیل به چیز دیگری میشود.»
شما هم میتوانید در مورد این محصول نظر بدهید.
برای ثبت نظر، از طریق دکمه زیر اقدام نمایید. اگر این محصول را قبلا از فروشگاه اینترنتی کتاب رشد خریده باشید، نظر شما به عنوان خریدار ثبت خواهد شد.
هیچ دیدگاهی برای این محصول نوشته نشده است.